Pengiraan Pencen Penjawat Awam: Pencen Bulanan, Ganjaran dan GCR

Formula dan cara kira pencen bulanan

Formula ini ditetapkan dalam peraturan 4(1)(a) Peraturan-Peraturan Pencen 1980, dan JPA memakainya dalam Jadual 8 pekeliling Persaraan dan Faedah Persaraan:

Kebanyakan salah kira berpunca daripada empat perkara di bawah: cara mengira genap bulan, apa yang masuk dalam gaji akhir, had 60% dan pencen minimum RM1,000.

Genap bulan perkhidmatan yang boleh dimasuk kira

Hanya bulan penuh dikira. Kira tahun dan bulan dari tarikh mula berkhidmat hingga tarikh bersara. Kalau haribulan tarikh bersara lebih kecil daripada haribulan tarikh mula berkhidmat, bulan terakhir itu belum genap dan tidak dikira.

Contoh: mula berkhidmat 15 Mac 1995, bersara 10 Jun 2026. Kiraan kasarnya 31 tahun 3 bulan, tetapi 10 haribulan belum sampai 15 haribulan. Jadi bulan terakhir tidak dikira: 31 tahun 2 bulan, iaitu 374 bulan.

Yang dikira termasuk masa bertugas, cuti bergaji, cuti tanpa gaji yang diberi atas sebab dasar awam (ditentukan oleh Ketua Pengarah Perkhidmatan Awam) dan tempoh pinjaman atau pertukaran sementara ke organisasi yang diluluskan Kerajaan. Cuti tanpa gaji yang lain ditolak. Tempoh berstatus sandaran, kontrak, sangkut dan sambilan juga tidak dikira, seperti yang dijawab JPA dalam soalan lazim urusan persaraan.

Gaji akhir: apa yang masuk, apa yang tidak

JPA mentakrifkan gaji akhir sebagai gaji hakiki bulanan yang akhir diterima, termasuk apa-apa elaun berpencen. Imbuhan tetap seperti ITKA, ITP, ITK dan ITJU tidak masuk dalam kiraan pencen dan ganjaran.

Had maksimum: 60% gaji akhir

Seksyen 22(1) Akta Pencen 1980 menetapkan pencen perkhidmatan tidak boleh melebihi tiga perlima gaji akhir. Setiap tahun perkhidmatan bernilai 2% (12/600), jadi had 60% dicapai pada 360 bulan, iaitu 30 tahun. Khidmat selepas itu tidak lagi menaikkan pencen bulanan. Ganjaran pula masih naik.

Pencen minimum RM1,000 (300 bulan ke atas)

Bagi tempoh 300 bulan (25 tahun) atau lebih, pencen tidak boleh kurang daripada RM1,000 sebulan. Kadar ini ditetapkan melalui Warta P.U.(B) 115/2018 di bawah seksyen 22A dan berkuat kuasa 1 Januari 2018. Sebelum itu, kadarnya RM950 (dari 1 Julai 2016) dan RM820 (dari 1 Januari 2012).

Contoh: gaji akhir RM1,800 dengan 300 bulan. Ikut formula, pencennya RM900, tetapi yang dibayar RM1,000. Pada 299 bulan pula, minimum ini tidak terpakai dan pencennya hanya RM897.

Jadual peratus pencen ikut tahun perkhidmatan

Setiap genap tahun menambah 2% gaji akhir. Guna jadual ini untuk anggaran kasar sebelum masuk angka tepat.

Untuk 25 tahun ke atas dengan gaji akhir rendah, semak juga pencen minimum RM1,000 di atas.

Formula ganjaran pencen (7.5%)

Ganjaran dibayar sekali sahaja, dan tidak ada had 360 bulan seperti pencen bulanan.

JPA sendiri menunjukkannya dalam contoh Lampiran PP.1.2.5(D): pegawai dengan 386 bulan dan gaji akhir RM5,440.60 menerima ganjaran 7.5% × RM5,440.60 × 386 = RM157,505.37, sedangkan pencennya berhenti pada 3/5 × RM5,440.60 = RM3,264.36. Contoh itu untuk persaraan atas sebab kesihatan, tetapi formula ganjarannya sama. Peraturan 4(1)(b) tidak meletakkan had bulan, dan kalkulator JPA juga mengira ganjaran dengan semua bulan.

Cara cepat mengagak: setiap genap tahun perkhidmatan bernilai 0.9 bulan gaji akhir dalam ganjaran (7.5% × 12). Jadi 30 tahun bersamaan 27 kali gaji akhir.

Contoh penuh pengiraan pencen (397 bulan, gaji akhir RM4,850)

Angka dalam contoh ini rekaan dan sengaja dibulatkan supaya mudah diikut.

1. Tarikh bersara wajib ialah hari lahir ke-60, iaitu 12 Ogos 2026.
2. Genap bulan: 1 Julai 1993 hingga 12 Ogos 2026 ialah 33 tahun 1 bulan, jadi 397 bulan.
3. Pencen ikut formula: 1/600 × 397 × RM4,850 = RM3,209.08. Angka ini melepasi had, jadi pencen dihadkan kepada 3/5 × RM4,850 = RM2,910.00 sebulan.
4. Ganjaran: 7.5% × 397 × RM4,850 = RM144,408.75.
5. GCR: 1/30 × 180 hari × (RM4,850 + RM500) = RM32,100.00.

Bayaran sekali gus semasa bersara (ganjaran dan GCR) berjumlah RM176,508.75, sebelum potongan hutang kerajaan jika ada. Selepas itu, RM2,910.00 masuk setiap bulan.

Umur bersara wajib: 60 tahun, atau 55/56/58

Umur bersara wajib ialah 60 tahun di bawah seksyen 10(1) Akta Pencen 1980. Ini terpakai terus kepada pegawai yang dilantik pada atau selepas 1 Januari 2012, dan kepada pegawai lebih awal yang memilih opsyen 60 tahun.

Pegawai yang dilantik sebelum 1 Januari 2012 dan tidak memilih 60 kekal dengan umur 55, 56 atau 58 ikut opsyen asal. Opsyen yang sudah dibuat adalah muktamad.

Kalkulator di atas mengambil hari lahir pada umur bersara sebagai tarikh bersara, sama seperti kalkulator JPA.

Jenis persaraan lain, formula lain

Formula 1/600 tadi untuk persaraan wajib. Jenis persaraan lain mengubah satu atau dua bahagiannya.

Persaraan pilihan (umur 40 ke atas, sekurang-kurangnya 10 tahun khidmat)

Formula pencen sama, termasuk had 60% dan minimum RM1,000. Ganjaran dan GCR dibayar pada tarikh bersara, tetapi pencen bulanan hanya bermula umur 55 bagi lantikan pada atau selepas 12 April 1991.

Persaraan atas sebab kesihatan

Pencen 1/600, tetapi tidak kurang 1/5 gaji akhir. Sejak 1 Januari 2018 tempoh perkhidmatan ditambah secara isyarat; contohnya, tempoh sebenar 120 hingga 240 bulan ditambah 120 bulan. Ganjaran dan GCR dibayar dalam 21 hari, pencen dalam 30 hari.

Jawatan dihapuskan atau penyusunan semula

Pencen 1/500 × genap bulan × gaji akhir, dengan had 60%. Ganjaran 7.5% dan GCR tidak berubah.

Untuk bersara awal, lihat pengiraan pencen pilihan. Untuk persaraan atas sebab kesihatan, guna kalkulator ASK di laman pencen JPA kerana kiraannya ikut kategori tempoh perkhidmatan.

GCR secara ringkas

GCR (Gantian Cuti Rehat) ialah wang tunai sebagai ganti cuti rehat yang tidak dapat dihabiskan kerana kepentingan perkhidmatan. Kiraannya 1/30 × hari terkumpul × (gaji hakiki + imbuhan tetap), dengan had 180 hari sejak 1 Januari 2023.

Bagi cuti rehat tahunan, setahun paling banyak 15 hari (atau separuh kelayakan, mana yang kurang) boleh dikumpul. Tahun terakhir perkhidmatan lain sedikit: baki cuti boleh dikumpul sehingga sama banyak dengan kelayakan cuti rehat tahunan. Sebanyak 90 hari pula boleh ditebus lebih awal, sekali sahaja. Butirannya, termasuk kalkulator GCR 90 hari, ada di halaman pengiraan GCR.

Bila pencen, ganjaran dan GCR dibayar

GCR masuk dalam 21 hari selepas tarikh bersara. Untuk ganjaran dan pencen bulanan pertama, soalan lazim JPA tidak memberi bilangan hari bagi persaraan wajib. Yang jelas, KWAP hanya memproses selepas dokumen lengkap diterima. KWAP ialah ejen JPA yang memproses dan membayar faedah persaraan sejak 1 November 2015.

Untuk mengelak bayaran lewat, halaman bakal pesara KWAP minta anda menyemak buku rekod perkhidmatan dan rekod cuti, mengemas kini maklumat HRMIS secara berkala, dan memaklumkan jabatan jika ada yang perlu dibetulkan.

Ada kenaikan pangkat atau pergerakan gaji yang hanya direkod selepas bersara? Menurut soalan lazim urusan persaraan JPA, pesara perlu memastikan jabatan terakhir menghantar kenyataan perkhidmatan yang dikemas kini ke KWAP supaya faedah dihitung semula.

Kenaikan pencen SSPA untuk pesara sedia ada (2024 dan 2026)

Bahagian ini untuk yang sudah bersara. Pencen pesara dinaikkan selari dengan kenaikan gaji Sistem Saraan Perkhidmatan Awam (SSPA), dalam dua fasa:

Untuk Fasa 1, notis penyelarasan pencen SSPA oleh JPA menerangkan kaedah dua langkah. Pertama, kira gaji akhir bersamaan 2024, iaitu gaji akhir (atau gaji bersamaannya) ditambah kadar dalam jadual. Kedua, masukkan angka itu ke dalam formula ini:

PKKP (Penghargaan Khas Kepada Pesara) hanya terpakai bagi yang bersara pada atau sebelum 31 Disember 2022. Latar belakangnya, termasuk keputusan Mahkamah Persekutuan tentang kenaikan 2% setahun, diterangkan dalam soalan lazim pelarasan pencen JPA.

Kalkulator pencen JPA dan semakan angka rasmi

Angka di laman ini anggaran. Angka muktamad dikira oleh Bahagian Pencen JPA dan KWAP berdasarkan Buku Perkhidmatan Kerajaan anda. Untuk bandingan, kalkulator pencen JPA ada tiga:

• Kalkulator Persaraan Wajibpencen.jpa.gov.my
• Kalkulator Persaraan Pilihanpencen.jpa.gov.my
• Kalkulator Persaraan Atas Sebab Kesihatanpencen.jpa.gov.my

Kod Kalkulator Persaraan Wajib dan Kalkulator Persaraan Pilihan JPA masih menggunakan RM720 sebagai pencen minimum, sedangkan kadar semasa RM1,000. Jadi bagi gaji akhir rendah dengan 25 tahun ke atas, pencen yang dipaparkan di sana boleh jadi lebih rendah daripada di sini. Kalkulator ASK pula tidak mengenakan pencen minimum RM1,000 langsung, dan kalkulator persaraan pilihan JPA memaparkan ringgit sahaja, tanpa sen.

Pertanyaan tentang urusan persaraan: Pusat Panggilan KWAP di 03-8887 8777, atau e-mel mypesara@kwap.gov.my.